Przewlekły ból wpływa na wszystkie obszary naszego życia – na to, jak pracujemy, myślimy i odczuwamy. Utrudnia aktywność zawodową i społeczną, a niemożność podejmowania satysfakcjonujących zajęć sprzyja izolacji, obniża nastrój i prowadzi do pogorszenia kondycji fizycznej. Wszystko to wtórnie potęguje ból. Z biegiem czasu tego rodzaju negatywne wzorce poznawcze i behawioralne umacniają się i stają coraz bardziej odporne na zmiany.
Program terapeutyczny opisany w niniejszej książce opiera się na zasadach terapii poznawczo-behawioralnej, która okazała się skuteczna w przypadku tego rodzaju dolegliwości. Kładzie nacisk przede wszystkim na potrzebę zwiększenia aktywności pacjenta oraz zmiany negatywnych myśli i zachowań mogących podtrzymywać lub nasilać doznania bólowe. Obejmuje między innymi metody radzenia sobie ze stresem, progresywną relaksację mięśni, techniki wyobrażeniowe i restrukturyzację poznawczą. Pomagają one złagodzić ból i ułatwiają radzenie sobie z dolegliwościami, co poprawia jakość życia i zmniejsza zależność od procedur medycznych.
Celem programu terapeutycznego jest:
• ograniczenie wpływu bólu na życie pacjenta,
• nabycie umiejętności pozwalających lepiej radzić sobie z bólem,
• poprawa funkcjonowania fizycznego i emocjonalnego,
• złagodzenie bólu i ograniczenie korzystania ze środków przeciwbólowych.
Niniejszy poradnik – stanowiący uzupełnienie podręcznika terapeuty – służy do utrwalania i powtarzania informacji uzyskanych podczas sesji terapeutycznych. Zawiera wszystkie materiały niezbędne do wykonywania zadań wyznaczonych przez terapeutę.
Nawet 19% ludzi doświadcza przewlekłego bólu. Pomimo ogromnych postępów, jakie poczyniła medycyna, lekarze nie zawsze są w stanie skutecznie im pomóc. Dlatego wiele osób zmagających się z przewlekłym bólem szuka pomocy u psychologów i psychoterapeutów. Niestety, niewiele metod psychologicznej terapii bólu ma udowodnioną skuteczność. Jednym z chlubnych wyjątków jest terapia poznawczo-behawioralna, której założenia i techniki niezwykle przystępnie i praktycznie – zarówno terapeutom (w podręczniku terapeuty), jak i pacjentom (w poradniku pacjenta) – przybliża John D. Otis.
dr hab. Przemysław Bąbel
Zespół Badania Bólu, Instytut Psychologii Uniwersytetu Jagiellońskiego
Ból towarzyszący licznym zaburzeniom, schorzeniom neurologicznym i urazom utrudnia funkcjonowanie nie tylko w sferze fizycznej – często ma również konsekwencje psychologiczne i społeczne. Przewlekłe cierpienie fizyczne ogranicza codzienną aktywność, sprawia, że myśli koncentrują się głównie na dolegliwościach fizycznych, przez co można czuć się jeszcze bardziej bezradnym i pozbawionym nadziei na powrót do dotychczasowego trybu życia. Z powodu przewlekłego bólu większość pacjentów przestaje angażować się w rutynowe czynności, także te, które zazwyczaj niosły za sobą radość i przyjemność.
Niniejszy poradnik, napisany przez doświadczonego specjalistę profesora Johna D. Otisa, stanowi przystępną propozycję pomocy w codziennym mierzeniu się z przewlekłym bólem. Książka prezentuje program terapeutyczny podzielony na 11 sesji, z których każda wprowadza nową umiejętność pomocną w radzeniu sobie z tą dolegliwością. Oferuje psychoedukację, a także wiele strategii i technik terapeutycznych, które pomagają zapanować nad bólem, dzięki czemu można poprawić jakość życia.
Agnieszka Jasińska
psychoterapeuta poznawczo-behawioralny
ARTYKUŁY I RECENZJECzy psychoterapia może pomóc w leczeniu fizycznego bólu? - Zdrowa GłowaSkuteczne techniki terapeutyczne w leczeniu przewlekłego bólu - Katarzyna Binkiewicz, psychoonkologRecenzja - dr n. med. Paulina Jaworska-AndryszewskaPięć kroków do opanowania przewlekłego bólu - Psychology of LifePrzewlekły ból. Terapia poznawczo-behawioralna - Agnieszka JasińskaEndogenne i psychogenne podłoże bólu - Mózg trenujeMATERIAŁY DODATKOWE w postaci plików PDF są dostępne w zakładce PLIKI
Skuteczność interwencji poznawczo-behawioralnych w leczeniu bólu została potwierdzona w wielu badaniach empirycznych. Klinicyści nie mają już dziś żadnych wątpliwości, że ból – jako doświadczenie absolutnie wielowymiarowe – wymaga podejścia interdyscyplinarnego. Mam na myśli połączenie interwencji zarówno farmakologicznych, jak i terapeutycznych czy fizjoterapeutycznych. Najnowsza publikacja Gdańskiego Wydawnictwa Psychologicznego „Przewlekły ból. Terapia poznawczo-behawioralna” składa się z dwóch części: poradnika pacjenta i podręcznika terapeuty. Poradnik i podręcznik wzajemnie się uzupełniają. W bardzo prosty i rzeczowy sposób przeprowadzają czytelnika przez składający się z jedenastu sesji program, którego głównymi celami są oczywiście poprawa komfortu życia osób zmagających się z przewlekłym bólem i zmniejszenie ich cierpienia – tak fizycznego, jak psychicznego. Każda uwzględniona w programie sesja oznacza kolejną umiejętność i narzędzie w rękach pacjenta. Opisane techniki, między innymi głęboka relaksacja czy praca z przekonaniami, bezpośrednio mogą wpłynąć na złagodzenie bólu, jak również na poprawę funkcjonowania fizycznego i psychospołecznego. Poradnik i podręcznik mają także duży potencjał psychoedukacyjny zarówno dla osób zmagających się z bólem, jak i dla ich bliskich.
Katarzyna Binkiewicz
psycholog, psychoonkolog, terapeuta
Dr John D. Otis – profesor nadzwyczajny w Katedrze Psychiatrii i Psychologii Uniwersytetu Bostońskiego. Pełni także funkcję dyrektora Katedry Psychologii Medycznej na Wydziale Medycznym Uniwersytetu Bostońskiego oraz dyrektora Instytutu Badań nad Bólem i Psychologii Bólu w bostońskim ośrodku VA Boston Healthcare System. Obecnie prowadzi kilka projektów badawczych, w tym badanie nad skutecznością terapii poznawczo-behawioralnej w grupie pacjentów z bolesną neuropatią cukrzycową, a także prace nad modelem zintegrowanej terapii dla weteranów wojennych, którzy cierpią na dwa schorzenia współistniejące: przewlekły ból i zespół stresu pourazowego.
Dr Otis jest współautorem licznych artykułów naukowych i rozdziałów książek, szczególnie interesuje go rozwój nowatorskich podejść do radzenia sobie z bólem, dostosowanych do potrzeb specyficznych populacji pacjentów.
Patronat:Polskie Towarzystwo Terapii Poznawczej i Behawioralnej im. Zdzisława BizoniaZdrowa Głowa - psychoterapia i rozwój osobistyPolskie Towarzystwo Psychologii BehawioralnejZespół Badania BóluFundacja Medycyny Bólu
SPIS TREŚCIO autorze
O serii
Rozdział 1Przedstawienie programu terapeutycznego
Rozdział 2Sesja pierwsza: edukacja na temat przewlekłego bólu
Rozdział 3Sesja druga: teorie bólu i oddychanie torem przeponowym
Rozdział 4Sesja trzecia: progresywna relaksacja mięśni i wizualizacja
Rozdział 5Sesja czwarta: myśli automatyczne a ból
Rozdział 6Sesja piąta: restrukturyzacja poznawcza
Rozdział 7Sesja szósta: radzenie sobie ze stresem
Rozdział 8Sesja siódma: regulacja aktywności według kryterium czasowego
Rozdział 9Sesja ósma: planowanie przyjemnych zajęć
Rozdział 10Sesja dziewiąta: radzenie sobie ze złością
Rozdział 11Sesja dziesiąta: higiena snu
Rozdział 12Sesja jedenasta: zapobieganie nawrotom bólu i plan na wypadek zaostrzenia dolegliwości
Podmiot odpowiedzialny za bezpieczeństwo produktu: Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne Sp. z o.o.
ul. Bema 4/1A 81-753 Sopot (PL) adres e-mail:gwp@gwp.pl
Bezpieczeństwo:
Zgłoszenia incydentów związanych z bezpieczeństwem użytkowania produktów prosimy wysyłać na adres
dyrektywa.gpsr@gwp.pl
